🔴 Bắt buộc từ 01/7/2025 ⚖️ Luật BHXH 2024 29,5% Tổng tỷ lệ đóng NĐ 158/2025

Bảo Hiểm Xã Hội
Chủ Hộ Kinh Doanh 2026
Mức Đóng 29,5% · 5 Chế Độ
Thủ Tục & Mức Phạt

📅 Cập nhật 25/04/2026 ⏱ 10 phút đọc 📋 Luật BHXH 2024 · NĐ 158/2025

Từ 01/7/2025, Luật BHXH 2024 chính thức bổ sung chủ hộ kinh doanh vào đối tượng BHXH bắt buộc. Từ 01/01/2026, toàn bộ HKD nộp thuế kê khai theo NĐ 68/2026 đều phải đóng BHXH. Bài viết này phân tích đầy đủ: thời điểm áp dụng, mức đóng 29,5%, 5 chế độ được hưởng, thủ tục đăng ký và mức phạt nếu trốn đóng.

Bảo hiểm xã hội hộ kinh doanh 2026 — mức đóng 29,5% thủ tục đăng ký
⚠️
Quan trọng — Áp dụng toàn bộ từ 01/01/2026: Do NĐ 68/2026 bãi bỏ thuế khoán, toàn bộ HKD chuyển sang kê khai thực tế từ 01/01/2026 → tất cả chủ HKD (trừ các trường hợp miễn) đều thuộc diện BHXH bắt buộc. Thời hạn nộp hồ sơ đăng ký: trong vòng 30 ngày kể từ khi phát sinh nghĩa vụ.

1. Thời Điểm Áp Dụng — Ai Phải Đóng BHXH Bắt Buộc?

Theo điểm m khoản 1 Điều 2 Luật BHXH 2024khoản 2 Điều 3 NĐ 158/2025/NĐ-CP, lộ trình áp dụng như sau:

📅 Lộ Trình BHXH Bắt Buộc Cho Hộ Kinh Doanh
01/7/2025
HKD nộp thuế kê khai — bắt buộc BHXH. Theo NĐ 158/2025/NĐ-CP.
01/01/2026
Toàn bộ HKD (trừ miễn) — do NĐ 68/2026 bãi bỏ thuế khoán, tất cả HKD chuyển sang kê khai → đều phải đóng BHXH bắt buộc.
01/7/2029
Dự phòng theo luật — nếu còn HKD nộp thuế khoán (trên thực tế đã không còn từ 2026).

Những Trường Hợp KHÔNG Phải Đóng BHXH

Căn cứ khoản 2, 3 Điều 3 NĐ 158/2025 và khoản 7 Điều 2 Luật BHXH 2024:

  • Chủ HKD đã đủ tuổi nghỉ hưu (trừ trường hợp thời gian đóng còn thiếu tối đa 6 tháng)
  • Chủ HKD đang hưởng lương hưu hoặc trợ cấp BHXH hằng tháng
  • Chủ HKD đồng thời là cán bộ, công chức, viên chức hoặc người lao động có HĐLĐ tại đơn vị khác → đóng theo đối tượng đó
  • Chủ HKD là sĩ quan quân đội, công an nhân dân hoặc lực lượng vũ trang

2. Mức Đóng BHXH 2026 — Tổng 29,5% Tự Đóng Toàn Bộ

Chủ HKD không có quan hệ lao động với bản thân mình nên tự đóng toàn bộ 29,5% trên mức lương tự chọn. Không chia phần NLĐ và NSDLĐ như người lao động thông thường.

22%
Hưu Trí & Tử Tuất
Điều 33 Luật BHXH 2024
3%
Ốm Đau & Thai Sản
Điều 33 Luật BHXH 2024
4,5%
Bảo Hiểm Y Tế
Điều 6 NĐ 188/2025/NĐ-CP
💰 MỨC ĐÓNG TỐI THIỂU/THÁNG
690.300đ
= 2.340.000đ (mức tham chiếu) × 29,5%
Mức tham chiếu = mức lương cơ sở hiện hành
📈 MỨC ĐÓNG TỐI ĐA/THÁNG
13.806.000đ
= 46.800.000đ (20 × mức tham chiếu) × 29,5%
Chủ HKD tự chọn mức lương trong biên độ này
💡
Chiến lược chọn mức lương đóng BHXH: Chủ HKD được tự chọn mức lương làm căn cứ đóng trong biên độ 2.340.000đ – 46.800.000đ. Sau ít nhất 12 tháng mới được chọn lại mức. Gợi ý: chọn mức phù hợp thu nhập thực tế để cân bằng giữa chi phí BHXH và quyền lợi được hưởng khi về hưu.

3. Video Hướng Dẫn — BHXH Hộ Kinh Doanh 2026

Xem video hướng dẫn chi tiết về chính sách BHXH bắt buộc cho chủ hộ kinh doanh từ 2026, bao gồm mức đóng, chế độ được hưởng và cách thực hiện:

4. Năm Chế Độ BHXH Chủ Hộ Kinh Doanh Được Hưởng

Đây là điểm đột phá lớn nhất của Luật BHXH 2024 — lần đầu tiên chủ HKD được hưởng đầy đủ các chế độ ngắn hạn mà BHXH tự nguyện trước đây hoàn toàn không có:

🤒
🆕 Chế Độ Ốm Đau
Nghỉ việc do ốm từ 14 ngày/tháng trở lên được hỗ trợ 75% mức lương đóng. BHXH tự nguyện cũ không có chế độ này.
🤰
🆕 Chế Độ Thai Sản
Nghỉ sinh con 6 tháng (lao động nữ) hoặc 5–14 ngày (lao động nam). Trợ cấp 100% mức lương đóng. Chế độ hoàn toàn mới với chủ HKD.
🏥
Tai Nạn LĐ — Bệnh Nghề Nghiệp
Được hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp theo mức suy giảm khả năng lao động được giám định.
👴
Chế Độ Hưu Trí
Đủ điều kiện: 15 năm đóng (giảm từ 20 năm theo Luật BHXH 2024) + đủ tuổi nghỉ hưu. Mức lương hưu = % × mức lương đóng × số năm đóng.
💐
Chế Độ Tử Tuất
Thân nhân được hưởng: Trợ cấp mai táng phí 10 lần mức tham chiếu + Trợ cấp tuất hằng tháng hoặc một lần tùy điều kiện.
🏥
Bảo Hiểm Y Tế (BHYT)
Thẻ BHYT được cấp ngay khi đóng BHXH. Thanh toán 80%–100% chi phí khám chữa bệnh tùy tuyến, bảo vệ sức khỏe toàn diện.

4B. Bảo Hiểm Y Tế (BHYT) — Luật Số 51/2024/QH15

Ngoài BHXH, chủ HKD còn bắt buộc tham gia Bảo hiểm y tế (BHYT) theo quy định tại Luật số 51/2024/QH15 (sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật BHYT 25/2008/QH12, có hiệu lực từ 01/7/2025) và Nghị định 188/2025/NĐ-CP.

📋
Thông tin văn bản: Luật số 51/2024/QH15 — Quốc hội thông qua ngày 27/11/2024 · Hiệu lực: 01/7/2025 · Sửa đổi, bổ sung Luật BHYT 25/2008/QH12. Điểm đ khoản 1 Điều 12 Luật BHYT (sửa đổi): "Chủ hộ kinh doanh của hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc theo quy định" là đối tượng bắt buộc tham gia BHYT.

Những Điểm Mới Quan Trọng Luật BHYT Sửa Đổi 2024 Áp Dụng Cho Chủ HKD

💊 Mức Đóng BHYT
4,5%
Chủ HKD tự đóng toàn bộ 4,5% × mức lương tự chọn làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc. Đây là phần BHYT trong tổng 29,5%.

Tối thiểu: 105.300đ/tháng (4,5% × 2.340.000đ)
Tối đa: 2.106.000đ/tháng (4,5% × 46.800.000đ)
🏥 Quyền Lợi BHYT
✅ Thẻ BHYT cấp ngay khi đóng
✅ KCB tại cơ sở đúng tuyến: 80%–100% chi phí
✅ KCB trái tuyến: 40%–70% chi phí
✅ Đổi nơi KCB ban đầu: 15 ngày đầu mỗi quý
✅ Điều trị bệnh hiếm gặp, chi phí cao theo danh mục Bộ Y tế
✅ Được cấp thuốc, vật tư y tế theo gói dịch vụ cơ bản

Những Thay Đổi Quan Trọng Của Luật BHYT Sửa Đổi 51/2024/QH15

Nội DungTrước (Luật cũ)Sau — Luật 51/2024/QH15 (từ 01/7/2025)
Chủ HKD tham gia BHYT ❌ Không bắt buộc ✅ Bắt buộc — Điểm đ khoản 1 Điều 12
Mức đóng BHYT chủ HKD Không có quy định 4,5% tiền lương làm căn cứ đóng BHXH (Điều 6 NĐ 188/2025)
Mức tham chiếu (mới) Không có khái niệm Bổ sung khoản 9 Điều 2: "Mức tiền do Chính phủ quyết định" — hiện là 2.340.000đ
Mức đóng tối đa 20 lần lương cơ sở 20 lần mức tham chiếu = 46.800.000đ (khoản 5 Điều 14)
Phương thức đóng Hằng tháng hoặc 3/6 tháng Hằng tháng / 3 tháng / 6 tháng. Hạn: ngày cuối tháng tiếp theo (khoản 13 Điều 1)
Đổi nơi KCB ban đầu 1 lần/năm 15 ngày đầu mỗi quý — linh hoạt hơn (hiệu lực 01/01/2025)
Quỹ dự phòng + chi trả KCB Chi KCB: 90% · Dự phòng: 10% Chi KCB: 92% · Dự phòng: 8% (tối thiểu 4%) — tăng quyền lợi
⚠️
Lưu ý quan trọng về BHYT và BHXH: Chủ HKD KHÔNG đóng BHYT riêng — phần 4,5% BHYT đã gộp trong tổng 29,5% tính trên mức lương tự chọn. Khi đăng ký BHXH bắt buộc và nộp đủ 29,5%, thẻ BHYT sẽ được cấp tự động mà không cần làm thêm thủ tục. Đây là điểm tiện lợi so với việc mua BHYT hộ gia đình riêng trước đây.

Cách Tính BHYT Cho Chủ HKD — Ví Dụ Thực Tế

Giả sử chủ HKD chọn mức lương đóng là 5.000.000đ/tháng:

🔵 Hưu trí & Tử tuất: 5.000.000 × 22% = 1.100.000đ
🟢 Ốm đau & Thai sản: 5.000.000 × 3% = 150.000đ
🟡 BHYT (Luật 51/2024): 5.000.000 × 4,5% = 225.000đ
💳 Tổng nộp/tháng: 5.000.000 × 29,5% = 1.475.000đ
🏥 Quyền lợi nhận được: Thẻ BHYT + Chế độ ốm đau/thai sản + Lộ trình tích lũy hưu trí

6. So Sánh BHXH Bắt Buộc vs BHXH Tự Nguyện Cho HKD

Tiêu ChíBHXH Bắt Buộc (từ 2026)BHXH Tự Nguyện (trước đây)
Chế độ hưu trí✅ Có✅ Có
Chế độ tử tuất✅ Có✅ Có
Chế độ ốm đau✅ CÓ (mới từ 2026)❌ Không có
Chế độ thai sản✅ CÓ (mới từ 2026)❌ Không có
Chế độ TNLĐ-BNN✅ Có❌ Không có
Bảo hiểm y tế✅ Kèm BHYT luôn❌ Phải mua riêng
Mức đóng tối thiểu690.300đ/tháng (29,5%)Linh hoạt (từ 22%)
Điều kiện hưu trí≥ 15 năm đóng (Luật 2024)≥ 15 năm đóng
🎉
Tóm lại: BHXH bắt buộc 2026 mang lại nhiều quyền lợi hơn đáng kể so với BHXH tự nguyện cũ — đặc biệt là chế độ ốm đau và thai sản hoàn toàn mới. Tuy mức đóng cao hơn một chút nhưng được bảo vệ toàn diện hơn.

7. Thủ Tục Đăng Ký & Phương Thức Đóng BHXH & BHYT

Hồ Sơ Đăng Ký

  • Tờ khai đơn vị tham gia BHXH, BHYT: Mẫu TK3-TS (kèm bản sao Giấy ĐKKD)
  • Tờ khai tham gia BHXH cá nhân: Mẫu TK1-TS
  • Danh sách lao động (nếu có NLĐ): Mẫu D02-LT

Nơi Nộp Hồ Sơ

  • Trực tiếp tại Cơ quan BHXH khu vực quản lý địa bàn HKD
  • Trực tuyến qua I-VAN vin-bhxh, Cổng DVC Quốc gia hoặc ibh.ivan.vn
  • Gửi bưu điện đến cơ quan BHXH

Phương Thức & Hạn Đóng Tiền

  • Phương thức: Hằng tháng / 3 tháng / 6 tháng một lần
  • Hạn đóng: Chậm nhất ngày cuối cùng của tháng tiếp theo ngay sau chu kỳ đóng. Ví dụ: tháng 4/2026 → hạn 31/5/2026
  • Cách nộp tiền: Ngân hàng online, cổng BHXH điện tử, ví điện tử, hoặc trực tiếp tại BHXH
📱
Đăng ký online nhanh hơn: Xem hướng dẫn 6 bước đăng ký cấp mã BHXH lần đầu qua I-VAN vin-bhxh — hoàn toàn online, không cần đến trực tiếp cơ quan BHXH, nhận mã trong 2–5 ngày làm việc.

8. Mức Phạt Nếu Không Đóng BHXH & BHYT — Đừng Xem Thường!

⚠️ Hậu Quả Pháp Lý Khi Không Tham Gia BHXH Bắt Buộc
Phạt tiền từ 12%–15% tổng số tiền phải đóng BHXH tại thời điểm lập biên bản vi phạm (NĐ 12/2022/NĐ-CP). Tối đa 150 triệu đồng với tổ chức.
Bị truy thu toàn bộ số tiền chưa đóng trong suốt thời gian vi phạm
Lãi chậm đóng 0,03%/ngày trên số tiền chậm đóng (tương đương ~10,95%/năm)
Không được hưởng chế độ ốm đau, thai sản khi rủi ro xảy ra trong thời gian chưa đóng đủ
Ảnh hưởng đến uy tín kinh doanh và quan hệ với cơ quan quản lý thuế (dữ liệu thuế và BHXH được kết nối liên thông từ 2026)

9. Hỏi & Đáp — Những Thắc Mắc Phổ Biến Nhất

Chủ HKD không có lao động (chỉ một mình) thì đóng BHXH như thế nào?
Chủ HKD không có lao động vẫn phải đóng BHXH bắt buộc cho bản thân. Hồ sơ chỉ cần: TK1-TS (tờ khai cá nhân) + TK3-TS (tờ khai đơn vị). Mức đóng tối thiểu 690.300đ/tháng (29,5% × 2.340.000đ). Đây là điểm nhiều chủ HKD nhỏ hay nhầm — nghĩ rằng không có lao động thì không phải đóng BHXH.
Căn cứ Công văn của BHXH TP.HCM: "Từ ngày 01/01/2026, bố của ông thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc" — tức là đối với HKD đang nộp thuế khoán năm 2025 mà chuyển sang kê khai từ 01/01/2026, thời điểm bắt đầu nghĩa vụ là 01/01/2026. Hạn nộp hồ sơ: 30 ngày từ đó (tức trước 31/01/2026). Thực tế nhiều CQT cho phép nộp trong Q1/2026 mà không phạt.
Theo Luật BHXH 2024: Chủ HKD nghỉ việc do ốm từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng được hưởng chế độ ốm đau, với điều kiện đã tham gia BHXH bắt buộc ít nhất 6 tháng (trong vòng 12 tháng trước khi ốm). Mức trợ cấp = 75% mức tiền lương đóng BHXH. Chú ý: Ốm dưới 14 ngày/tháng không được hưởng chế độ này.
Được. Theo Luật BHXH 2024, người tham gia có quyền ủy quyền bằng văn bản cho người khác thực hiện các thủ tục BHXH thay. Trường hợp thường gặp: ủy quyền cho đại lý thuế (như HTCAA), người thân hoặc kế toán để thay mặt kê khai và nộp tiền BHXH hằng tháng.
Theo khoản 7 Điều 2 Luật BHXH 2024: Chủ HKD đồng thời là người lao động có HĐLĐ tại đơn vị khác → ưu tiên đóng BHXH theo đối tượng người lao động (NLĐ đóng 10,5%, công ty đóng 21,5%). Không phải đóng BHXH thêm theo đối tượng chủ HKD. Tuy nhiên, nếu HĐLĐ không đủ điều kiện BHXH bắt buộc, chủ HKD vẫn phải đóng theo đối tượng chủ HKD.
📰 Căn cứ pháp lý:
1. Luật Bảo hiểm xã hội 2024 số 41/2024/QH15 · Điều 2, 31, 32, 33
2. Nghị định 158/2025/NĐ-CP — Hướng dẫn BHXH bắt buộc (Điều 3, 5)
3. Luật số 51/2024/QH15 — Luật BHYT sửa đổi, hiệu lực 01/7/2025 (Điều 12, 14, 15)
4. Nghị định 188/2025/NĐ-CP — Hướng dẫn mức đóng BHYT (Điều 6)
5. Nghị định 12/2022/NĐ-CP — Xử phạt vi phạm hành chính BHXH
6. Công văn 351/BHXH-QLT · Công văn 162/BHXH-QLT · Công văn 55/BHXH-TT
7. Thuvienphapluat.vn · Luatvietnam.vn · Baochinhphu.vn · Dantri.com.vn · Blogbhxh.com

BHXH + Thuế + HĐDT —
SofiPOS Quản Lý Hết Cho Bạn!

Nhắc hạn đóng BHXH · Tính thuế PP1/PP2 tự động · HĐDT từ máy tính tiền · Sổ kế toán tự động · Hotline Zalo 0818.426.262

Bài Viết Liên Quan — Quản Lý HKD Toàn Diện 2026